01/06/2026
"การทรงตัว" คือหนึ่งในตัวชี้วัดสุขภาพของผู้สูงอายุ ?
รู้ไหมครับว่า... การที่ผู้สูงอายุหกล้มบ่อยครั้ง ไม่ได้เกิดจากเพียงอายุที่เพิ่มขึ้นอย่างเดียว แต่เป็นสัญญาณเตือนว่า "ระบบควบคุมการทรงตัว" ในร่างกายกำลังมีปัญหา!!!
ระบบควบคุมการทรงตัว เป็นระบบของร่างกายที่มีการทำงานประสานกันอย่างสมบูรณ์แบบของ 3 ระบบในร่างกายของเรา ได้แก่:
👁️ Visual System (ระบบการมองเห็น):
ทำหน้าที่ในการรับรู้สิ่งแวดล้อมรอบตัวผ่านการมองเห็น รวมไปถึงเรื่องของมิติสัมพันธ์หรือการประเมินระยะ
🦻 Vestibular System (ระบบหูชั้นใน):
ทำหน้าที่ควบคุมการรับรู้ตำแหน่งของศีรษะและการทรงท่าของร่างกาย รวมไปถึงการรับรู้ทิศทาง
🦵 Proprioception (ระบบรับความรู้สึกข้อต่อและกล้ามเนื้อ):
ทำหน้าที่รับรู้การเคลื่อนไหวของร่างกาย โดยผ่านตัวรับสัญญาณตากกล้ามเนื้อและข้อต่อ
เมื่ออายุเพิ่มขึ้น ระบบเหล่านี้จะเริ่มเสื่อมถอยลงตามลำดับ มีงานวิจัยชี้ว่า “การทรงตัวที่ไม่ดี” ไม่ใช่เรื่องธรรมดา แต่ส่งผลโดยตรงกับ:
📉 ความเสี่ยงในการหกล้มที่สูงขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ
📉 ภาวะเปราะบางในผู้สูงอายุ (Frailty)
📉 การถดถอยของการทำงานด้านการรับรู้และสมอง (Cognitive Decline)
📈 อัตราการเสียชีวิตที่เพิ่มขึ้นในผู้สูงอายุ
📊 การตรวจประเมินด้วยรูปแบบ "Posturography" เป็นอีกหนึ่งตัวช่วยให้เราสามารถประเมินการทรงตัวได้
- รูปแบบการประเมินการทรงตัวด้วยระบบ Posturography สามารถวิเคราะห์การทรงตัวครบทั้ง 3 มิติ ได้แก่:
1️⃣ Static Balance: การทรงตัวขณะอยู่นิ่ง
2️⃣ Proactive Balance: การทรงตัวขณะที่มีการเปลี่ยนแปลงของจุดสมดุลร่างกายหรือทำการเคลื่อนไหวที่คาดการณ์ไว้
3️⃣ Reactive Balance: การตอบสนองเมื่อถูกรบกวนการทรงตัวกะทันหัน
ด้วยเทคโนโลยี Force Platform หรือแผ่นวัดแรงกดเท้าที่มาพร้อมระบบคอมพิวเตอร์ประมวลผล อุปกรณ์นี้ช่วยให้นักกายภาพบำบัดและบุคลากรทางการแพทย์ สามารถประเมินความเสี่ยงได้อย่างแม่นยำผ่านโปรแกรมทดสอบมาตรฐานสากล เช่น:
✔️ mCTSIB Test:
ตรวจแยกส่วนการทำงานของทั้ง 3 ระบบ (ตา, หูชั้นใน, ข้อต่อ)
✔️ LOS (Limits of Stability) Test:
ประเมินขีดจำกัดความมั่นคงในการถ่ายน้ำหนักตัวในทิศทางต่าง ๆ
✔️ Dynamic Posturography:
วิเคราะห์การตอบสนองต่อสิ่งเร้าและการเคลื่อนไหวที่ซับซ้อน
💡 การตรวจพบความเสี่ยงตั้งแต่เนิ่นๆ ช่วยให้เราสามารถออกแบบโปรแกรมฟื้นฟู (Balance Training) และวางแผนป้องกันการหกล้มได้อย่างตรงจุดและมีประสิทธิภาพสูงสุด เพื่อให้ผู้สูงอายุกลับมาใช้ชีวิตได้อย่างมั่นใจและปลอดภัยในทุกก้าวเดิน
📞 สำหรับโรงพยาบาล หรือคลินิกที่สนใจอุปกรณ์การประเมินและการฟื้นฟูผู้สูงอายุด้วยเทคโนโลยี " PhysioSensing " สามารถ Inbox เข้ามาสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่เพจ Rehab Solutions ของเราได้เลยครับ
อ่านบทความวิจัยฉบับเต็มได้ที่: https://www.physiosensing.net/post/the-science-of-balance-fall-prevention
#ผู้สูงอายุ #ป้องกันการหกล้ม #กายภาพบำบัด #เครื่องมือกายภาพบำบัด